ÖZET Özgürlük insanın tarih sahnesine çıkışından bu yana en çok tartışılan kavramlardan birisidir. Özgürlük günümüze kadar farklı değişim ve dönüşümlerle kendini gösterir. Bu anlamda filozofların özgürlük hakkındaki görüşleri hep özgürlük arayışının birer ifadesidir. Her filozofun da özgürlük kavramına yüklediği anlam aynı değildir. Klasik liberalizmin babası olarak bilinen ve Aydınlanma Çağı düşünürlerini etkileyen John Locke (1632- 1704), modern dönemin en etkili siyasi filozofları arasında yer alarak özgürlüğe farklı bir bakış açısı getirir. Bu yüzden bu tezin asıl amacı: John Locke’un felsefesinde ortaya koyduğu özgürlük düşüncesini devlet, din, hoşgörü ve aydınlanma kavramları çerçevesinde analiz etmektir. Tarihsel sürece baktığımızda Locke için insanlar doğuştan özgür ve eşittir. Sosyal sözleşme ile doğa durumundan çıkarak siyasi iktidarın bir parçası haline gelen insan, haklarını güvence altına almak amacıyla bazı haklarını iktidara devreder.Bunu açıklamak için Locke, siyaset felsefesinin temeline doğa durumu kavramını yerleştirir. Doğa durumu kavramı ile insanların siyasal bir toplumda olmadığını açıklayan Locke, insanların bu doğa durumundan kendi istekleri ile çıktıklarını ve siyasal topluma girdiklerini iddia eder. Bu süreçte mülkiyet kavramı Locke için oldukça önemlidir. Çünkü Locke, mülkiyeti insanın yaşama ve özgürlük gibi temel bir hakkı olarak ele alır. Sosyal sözleşme ile toplumu ve devleti böylece sağlam bir zemine oturtan Locke, bireyin özgürlüğü bağlamında devlete de sınırlamalar getirir. Locke aynı zamanda yasama ve yürütme güçlerinin ayrılığı ilkesiyle liberalizmini taçlandırır. Din alanında da liberalizmin etkisini vurgulayan Locke’a göre insanların inançlarını serbestçe yaşamalarına da izin verilmelidir. Böylece Locke hem devlet anlamında hem de dini anlamda bireyin özgürlüğü üzerinde tam ve mutlak bir özgürlük anlayışının savunuculuğunu yapar.Bu düşünceleriyle insanların yaşamlarını özgürlükçü ve eşitlikçi bir çerçevede koruyarak sürdürmeyi amaçlayan Locke; aydınlanma düşüncesinin öncüsü olduğunu kanıtlar.Sonuç olarak onun siyaset felsefesi hakkındaki görüşleri bugün hâlâ etkisini sürdürmektedir. Anahtar kelimeler: Özgürlük, Devlet, Din, Hoşgörü, Aydınlanma

ABSTRACT Freedom is one of the concepts which has been mostdebated and struggledfor ever since humankind emerged in stage of history. Freedom , which is a subject of a number of domains such as politics, philosophy and law, is only opportunity to give meaning and valueto human life. In this sense , philosopher’s perceptions for freedom have always been expressions for freedom quest. Freedom has manifestedit self in different changesand transformations as not being exposed to any inhibition and confinementso far.Thus, every philosopher’s attribution meaning to the concept has not beent he same. John locke (1632-1704), known as the father of classical liberalism and one of the philosophers to mostly have a influenced the enlightenment age thinkers, is an english philosopher. He is regarded among the mostin fluential policital philosophers. Therefore ,the main purpose of this thesis is to analyze freedom thought in John Locke ‘ s philosophy with regard to state, religion , tolerance and enlightenment concepts. When we consider historical process, people are naturally freeandequal according to Locke, people who have become a part of political government getting away from the state of nature, transfer their some rights to government to ensure their rights through social contract. In order to justify this view, Locke placed the state of nature in the basis of political philosophy. Locke explains that people are not in a political society with respect to the state of nature concept and argues thatpeople leaveth estate of nature with their own wishes and enter in to political society. As a matter of fact , property as a basic right such as liberty and right. Locke places society and state on such a solid basis throughth social contract and suggest confinements to state in the context with individual liberty. Furthermore, he crowns liberalizm with the principlefort he separation of legislative and executive powers. According to Locke, who emphasizes the effect of liberalism on the domain forreligion, people should be freely allowed to live their beliefs. In this way, Locke advocates the definite and absolute freedom understanding for indivudual liberty in the sense of both state and religion. Locke provesto be a Pioneer of the enlightenment thinking with these thoughts which aim to enable people to keep their lives in liberal and equalitarian frame work. As a result , his views with regard to political philosophy still keep their effect in the present. Keywords: Freedom , State, Religion, Tolerance, Enlightenment