Giriş ve Amaç: Hastalık süreci ve uygulanan tedavilerden kaynaklanan istenmeyen fiziksel ve emosyonel semptomlar nedeniyle kanser hastalarına bakım verenlerin, fizyolojik ve psikoljik sorunlar yaşadıkları belirtilmiştir. Bu çalışmanın amacı, ülkemizde yürütülen lisansüstü hemşirelik tezlerinde kanserli hastalarda bakım yükü ve bakım verenlerde etkilerini tartışmaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmada, Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi resmi web sayfasında “bakım yükü” anahtar kelimesi ile yapılan taramada hemşirelik alanında yapılmış 83 lisansüstü tez çalışmasına
ulaşılmıştır. Bunlardan “kanser” “onkoloji” ve “lösemi” kelimeleri ile yapılan filtrelemede ise toplam 19 teze ulaşılmıştır. Bulgular: İncelenen tezlerden 17’si yüksek lisans ve 2’si doktora düzeyinde olup, büyük çoğunluğunun (13) son beş yılda yapılmış olduğu tespit edilmiştir. Yapılan çalışmalarda, kanserli hastalara bakım verenlerin bakım vermeyi orta derecede yük olarak algıladığı, algıladıkları sosyal desteğin yüksek olduğu, aileden algıladıkları sosyal destek arttıkça bakım yüklerinin azaldığı, bakım yükleri arttıkça yaşamdan aldıkları doyumlarının azaldığı belirlenmiştir. İncelenen çalışmalarda bakım yükünün; bakım veren aile bireylerinin yaşam kalitesi, psikolojik sağlığı, ekonomisi, fiziksel ve sosyal durumunu olumsuz yönde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Sonuç: Lisansüstü hemşirelik tez
çalışmaları, kanserli hastalara primer bakım veren aile üyelerinin hastaları için destekleyici rollerini yerine getirirken stres yaşadığını, fiziksel, psikolojik, sosyal sağlık durumları ve yaşam kalitelerinin olumsuz etkilendiğini, anksiyete, öfke ve depresyon gibi olumsuz duygu durumlarının ortaya çıktığını göstermektedir. Bakım yüküne yönelik hemşirelik bakım uygulamalarını içeren kaliteli çalışmaların arttırılmasının, bu alanda kanıt temelli uygulamaların geliştirilmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.